Artykuły

16.01
Wegetarianizm

Dieta wegetariańska to sposób żywienia eliminujący mięso, a czasem także inne produkty pochodzenia zwierzęcego z jadłospisu. Diety jarskie dzielą się na kilka rodzajów w zależności od tego jakie produkty podlegają wykluczeniu:

owo-lakto-wegetarianizm- popularnie nazywany wegetarianizmem, to eliminacja z diety mięsa i ryb

lakto-wegetarianizm- wyklucza mięso, ryby i jaja

owo-wegetarianizm- wyklucza mięso, ryby i produkty mleczne

weganizm- najbardziej restrykcyjna odmiana wegetarianizmu, wyklucza mięso, ryby, jaja, produkty mleczne oraz miód

Jednak dieta wegetariańska to zazwyczaj nie tylko określony sposób żywienia, ale również styl życia. Zazwyczaj wegetarianie są aktywni fizycznie, unikają używek oraz dbają o prawidłowe nawyki żywieniowe chociaż oczywiście nie jest to regułą.

Ze zdrowotnego punktu widzenia nie ma żadnych przeciwskazań do stosowania diety wegetariańskiej na różnych etapach życia. Co więcej taka dieta może być bardzo zdrowa i mieć działanie profilaktyczne w rozwoju wielu chorób, a w szczególności chorób układu krążenia. Diety wegetariańskie (alternatywne) charakteryzują się wysokim spożyciem roślin strączkowych, produktów zbożowych, olejów roślinnych, orzechów, nasion, warzyw i owoców, a więc produktów bogatych w cenne dla organizmu składniki pokarmowe.

Zagrożenia w dietach alternatywnych wynikają z możliwości powstawania niedoborów składników pokarmowych oraz z nieumiejętnego komponowania diety wegetariańskiej. Wegetarianie najbardziej narażeni są na niedobór wapnia, witaminy D i B12 . Zapobiec można temu wybierając odpowiednie produkty żywnościowe co jednak nie zawsze jest możliwe. Większe ilości wapnia znajdziemy w ziarnach, orzechach, roślinach o ciemnozielonej barwie oraz wodzie mineralnej. Źródłem witaminy D jest głównie światło słoneczne, pod wpływem którego organizm sam ją syntetyzuje ("wytwarza"). Jednak pewne jej ilości należy dostarczać również z pożywieniem zwłaszcza w okresach jesienno-zimowych. Jedynym źródłem tej witaminy dla wegetarian są produkty roślinne w nią wzbogacane np. mleko sojowe, które jednak i tak zawiera bardzo małe jej ilości. Podobnie jest z witaminą B12, której zapotrzebowania nie da się zaspokoić dietą roślinną. Dlatego w przypadku tych witamin niezbędna jest suplementacja. Spore trudności, szczególnie młodym wegetarianom przysparza również takie skomponowanie swojej diety, aby zapewniała ona odpowiednią podaż aminokwasów, z których organizm syntetyzuje białko. Jest to spowodowane faktem, że chociaż wszystkie niezbędne aminokwasy znaleźć można w produktach roślinnych to niestety w żadnym z nich nie znajdziemy ich wszystkich jednocześnie.

Zapotrzebowanie na wszystkie składniki pokarmowe można zaspokoić dietą wegetariańską wraz z odpowiednio dobraną suplementacją witaminy D i B12 pod warunkiem, że jest ona odpowiednio zbilansowana. Warto, aby osoby stosujące dietę jarską (zwłaszcza te, które dopiero ją wprowadzają w swoje życie) skonsultowały się z dietetykiem celem odbycia edukacji żywieniowej umożliwiającej odpowiednie bilansowanie swojej diety. 

Na koniec chciałabym zaznaczyć, że dieta jarska nie tylko jest zdrowa, ale również smaczna i nawet jeśli jest się na diecie tradycyjnej to warto czerpać z niej przepisy, pomysły i inspiracje. Dodatkowo oferta restauracji wegetariańskich jest coraz bogatsza i rożnorodna, można tam zjeść przepyszne dania do czego gorąco zachęcam.

Bibliografia:

http://www.izz.waw.pl/attachments/article/33/NormyZywieniaNowelizacjaIZZ2012.pdf
Fiedurek J.: Rola żywności i żywienia w profilaktyce i terapii chorób człowieka. UMCS Lublin 2007
Ciborowska H., Rudnicka A.: Dietetyka żywienie zdrowego i chorego człowieka. PZWL Warszawa 2010
http://www.vegepolska.pl/zdrowie/skladniki-odzywcze/

powrót
 
Przeczytaj od razu kolejne informacje z działu:

O mnie  

umów się na wizytę!