Artykuły

16.02
Węglowodany – co to?

 

Węglowodany (inaczej cukry), czyli podstawowe źródło energii dla człowieka dzielą się na węglowodany proste i złożone. Węglowodany głównie występują w produktach roślinnych. Jaka jest różnica między węglowodanami prostymi a złożonymi? Które produkty są warte włączenia do diety?



Węglowodany to grupa związków naturalnych, które pod względem budowy chemicznej są produktami procesu utlenienia związków roślinnych, stanowiących materiał budulcowy, energetyczny i zapasowy.

Głównym związkiem, o jakim mówimy przy węglowodanach, jest glukoza, ponieważ praktycznie wszystkie procesy budulcowe i rozkładu kończą się tym produktem lub zaczynają.

Węglowodany, ze względu na budowę chemiczną dzielimy na: cukry proste i cukry złożone. Cukry proste powodują szybki wzrost poziomu glukozy we krwi, a następnie jej spadek. Natomiast węglowodany złożone rozkładają się powoli, dzięki czemu wahania glukozy są zdecydowanie mniejsze. Dlatego to węglowodany złożone powinny być podstawą zdrowej diety.

Glukoza często jest potocznie nazywana paliwem organizmu, ponieważ to właśnie ten związek odpowiada za prawidłowe funkcjonowanie mózgu, rdzenia nerwowego i erytrocytów. Co ciekawe, w prawidłowych warunkach mózg dorosłego człowieka zużywa około 140 g glukozy/dobę (co stanowi około 20% podstawowej przemiany energii), a erytrocyty około 40 g glukozy/dobę.

Węglowodany są niezbędne do utleniania kwasów tłuszczowych. Przy ich niedostatecznej podaży, kwasy tłuszczowe nie ulegają całkowitemu spaleniu i powstają ciała ketonowe, które zakwaszają organizm.
W organizmie człowieka tylko niewielkie ilości węglowodanów są magazynowane, przede wszystkim w postaci glikogenu zawartego w mięśniach i w mniejszej ilości w wątrobie. Glikogen zawarty w tkance mięśniowej jest wykorzystywany bezpośrednio do pracy mięśni w trakcie aktywności fizycznej, zaś znajdujący się w wątrobie jest źródłem glukozy przechodzącej do krwi (zapewnia utrzymanie prawidłowego stężenia glukozy między posiłkami).

Ważne jest, by spożywać produkty zawierające węglowodany złożone np. ziarna, mąki, kasze, makarony, pieczywo, suche nasiona roślin strączkowych, ziemniaki. Ze względu na coraz częstsze występowanie chorób metabolicznych takich jak nadwaga, otyłość czy cukrzyca typu 2 powinniśmy unikać spożycia węglowodanów prostych np. słodycze, cukier biały, miód.

Jakość spożywanych węglowodanów jest bardzo istotna w diecie u osób odchudzających się i chorujących na cukrzycę typu 2, dlatego aby mieć pewność wysokiej jakości spożywanych węglowodanów, warto jest umówić się na konsultację w gabinecie dietetycznym. Dietetyk pomoże ułożyć dietę tak, aby była ona smaczna, a jednocześnie wspomagała leczenie cukrzycy i insulinooporności. Osoby zdrowe również powinny zwracać uwagę na rodzaj spożywanych węglowodanów, aby zapobiegać znacznym wahaniom glukozy we krwi, co może spowodować rozwój choroby. Dlatego układając wszystkie jadłospisy i zalecenia żywieniowe, dobry dietetyk nie tylko zwraca uwagę na aktualny stan zdrowia, ale również dba o profilaktykę zdrowotną.

powrót
 
Przeczytaj od razu kolejne informacje z działu:

O mnie  

umów się na wizytę!